Rehabilitacja lecznicza prowadzona przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych obchodzi w tym roku 30. rocznicę działalności. W latach 2016–2025 w Małopolsce z programu skorzystało ponad 40 tysięcy osób. Jego celem jest pomoc osobom zagrożonym utratą zdolności do pracy w odzyskaniu sprawności i powrocie do aktywności zawodowej.
Prewencja rentowa ZUS działa od 1996 roku. W ramach programu osoby, których stan zdrowia może prowadzić do utraty zdolności do pracy, mogą zostać skierowane na rehabilitację leczniczą. Jej celem jest poprawa stanu zdrowia, odzyskanie sprawności oraz umożliwienie dalszego wykonywania pracy.
Ponad 40 tysięcy osób skorzystało z programu w Małopolsce
Program obejmuje schorzenia, które często są przyczyną niezdolności do pracy. Rehabilitacja prowadzona jest między innymi w przypadku chorób narządu ruchu, także po urazach i wypadkach, chorób układu krążenia i układu oddechowego, a także schorzeń psychosomatycznych.
Z programu mogą korzystać również osoby ze schorzeniami onkologicznymi po leczeniu raka piersi, chorobami narządu głosu oraz chorobami ośrodkowego układu nerwowego.
Poszczególne profile rehabilitacji były wprowadzane w różnych latach. Od początku programu, czyli od 1996 roku, prowadzona jest rehabilitacja w zakresie narządu ruchu oraz układu krążenia. Od 2016 roku dostępna jest również rehabilitacja narządu ruchu po wypadkach.
Rehabilitacja osób z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego była początkowo realizowana pilotażowo w latach 2019–2021. Od 2025 roku program ten jest prowadzony już na stałe.
Kto może skorzystać z rehabilitacji ZUS?
Z programu mogą korzystać przede wszystkim osoby aktywne zawodowo, które ze względu na stan zdrowia są zagrożone utratą zdolności do pracy, ale istnieje szansa, że dzięki rehabilitacji ją odzyskają.
Możliwość skorzystania z programu mają również osoby pobierające zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne po ustaniu ubezpieczenia chorobowego albo wypadkowego. Rehabilitacja może być również dostępna dla osób otrzymujących rentę okresową z tytułu niezdolności do pracy.
Z programu mogą korzystać także emeryci, którzy nadal pracują i są objęci ubezpieczeniami społecznymi, na przykład z tytułu umowy o pracę lub umowy zlecenia. Warunkiem jest istnienie realnej szansy na odzyskanie zdolności do pracy dzięki rehabilitacji.
Podobne zasady dotyczą osób pobierających emerytury pomostowe, emerytury mundurowe, nauczycielskie świadczenia kompensacyjne oraz świadczenia przedemerytalne. Również w ich przypadku konieczne jest wykonywanie pracy oraz istnienie szansy na utrzymanie lub odzyskanie zdolności do jej wykonywania.
Jak rozpocząć rehabilitację?
Pierwszym krokiem jest zgłoszenie się do lekarza prowadzącego. To lekarz wypełnia wniosek o rehabilitację leczniczą na formularzu PR-4. Do dokumentu warto dołączyć dokumentację medyczną dotyczącą stanu zdrowia.
Komplet dokumentów można złożyć w dowolnej placówce ZUS albo przesłać pocztą. Lekarz może również wysłać formularz elektronicznie za pośrednictwem portalu eZUS lub aplikacji mZUS dla Lekarza. Po złożeniu wniosku lekarz orzecznik ZUS wydaje orzeczenie o potrzebie rehabilitacji. Może zrobić to po przeprowadzeniu badania albo na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej. Od 13 kwietnia 2026 roku uprawnienia do wydawania orzeczeń o potrzebie rehabilitacji mają również fizjoterapeuci zatrudnieni w ZUS.
Rehabilitacja jest bezpłatna
Rehabilitacja lecznicza ZUS jest dla uczestników bezpłatna. Program obejmuje leczenie, zakwaterowanie, wyżywienie oraz zwrot kosztów przejazdu do ośrodka i z powrotem najtańszym środkiem komunikacji publicznej. Standardowy turnus rehabilitacyjny trwa 24 dni. Rehabilitacja odbywa się w placówkach współpracujących z ZUS na terenie całego kraju. W uzasadnionych przypadkach lekarz w ośrodku rehabilitacyjnym, za zgodą ZUS, może zdecydować o skróceniu albo wydłużeniu pobytu.
Rehabilitacja może mieć formę stacjonarną, czyli z pobytem w ośrodku, albo ambulatoryjną, bez konieczności korzystania z zakwaterowania.
Program działa od 30 lat
Prewencja rentowa ZUS jest prowadzona już od trzech dekad. Jej głównym celem jest nie tylko poprawa stanu zdrowia, ale przede wszystkim zapobieganie utracie zdolności do pracy.
W Małopolsce w latach 2016–2025 z rehabilitacji leczniczej ZUS skorzystało ponad 40 tysięcy osób. Program pozostaje więc istotnym elementem wsparcia osób, które z powodu problemów zdrowotnych mogą mieć trudności z dalszym wykonywaniem pracy.
